เปลี่ยนน้ำเสียเป็นน้ำใส...สู่น้ำใจ

ปัจจุบัน เราอยู่ในยุคซึ่งทุกคนต่างมีส่วนร่วมในการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ดังนั้น ถ้าต้องการให้น้ำในแม่น้ำ ลำคลองใสสะอาดแล้ว คงต้องช่วยกันบำบัดน้ำที่ใช้แล้วภายในบ้านให้มีความสะอาดหรือมีจุลินทรีย์น้อยลงในระดับหนึ่ง ก่อนที่จะปล่อยลงสู่ท่อระบายน้ำสาธารณะ ซึ่งเปิดไปสู่ลำคลอง แม่น้ำ และทะเล เพื่อให้อนุชนรุ่นหลังได้มีน้ำใสที่สะอาดไว้ใช้

น้ำเสียที่เกิดจากกิจกรรมของสมาชิกภายในบ้านนั้น แบ่งได้เป็น 3 ส่วนด้วยกัน ส่วนที่หนึ่งคือ น้ำปฏิกูลจากส้วม ส่วนที่สองคือ น้ำ อาบและน้ำซักล้าง และส่วนที่สามเป็น น้ำทิ้งจากการประกอบอาหาร

วิธีการบำบัดน้ำเสียสำหรับน้ำใช้ในครัวเรือน ปัจจุบันมีความก้าวหน้าขึ้นกว่าก่อนมาก ซึ่งแต่เดิม น้ำเสียจากส่วนที่หนึ่งนี้เราใช้การบำบัดโดยระบบบ่อเกรอะบ่อซึม ซึ่งเมื่อน้ำทิ้งจากส้วมผ่านไปที่บ่อเกรอะ ก็จะถูก แบคทีเรียชนิดแอนีโรบิค (Anaerobic Bacteria) ซึ่งไม่ต้องการอากาศในการย่อยสิ่งปฏิกูล ช่วยย่อยสลาย เหลือส่วนที่เป็นน้ำให้ผ่านการกรองและไหลซึมสู่ดิน โดยไม่ต่อลงท่อระบายน้ำ

แต่เนื่องจากปัจจุบันดินในบริเวณกรุงเทพฯ เป็นดินเหนียวอ่อนตัวจึงทำให้การซึมของน้ำเป็นไปโดยยาก เกิดปัญหากับระบบ เช่น ส้วมราดไม่ลง หรือต้องต่อน้ำทิ้งโดยตรงลงท่อระบายสาธารณะ ซึ่งจะเป็นปัญหา สภาพแวดล้อมต่อไป

ส่วนน้ำทิ้งในส่วนที่สองนั้น แต่เดิมจะไม่ได้รับการบำบัด และต่อลงท่อระบายน้ำสาธารณะโดยตรง น้ำทิ้งในส่วนที่สามอันเกิดจากการประกอบอาหาร ก็จะผ่านบ่อดักไขมันและต่อลงท่อระบายไป

เราจะเห็นว่าขบวนการบำบัดน้ำเสียในระบบที่มีมาแต่ดั้งเดิมนั้น ทำให้มลพิษค่อย ๆ สะสมเพิ่มพูนขึ้นในแม่น้ำและลำคลองจนกระทั้งเมื่อประมาณ 20 ปีที่แล้ว มีผลิตภัณฑ์ที่ได้เล็งเห็นถึงข้อเสียของการบำบัดน้ำเสียในระบบเดิม เนื่องมาจากน้ำเสียไม่อาจซึมลงสู่ผิวดินได้ จึงได้ใช้ถังบำบัดที่มีการเติมอากาศที่เราเรียกกันติดปากว่า ถังแซทส์ มาใช้ แม้ในฤดูฝนที่ระดับน้ำใต้ดินมีปริมาณสูง ระบบบำบัดนี้ก็ยังทำงานได้ และช่วยกรองจุลินทรีย์ต่าง ๆ โดยการเติมอากาศและคลอรีนลงไป

ต่อมา มีผลิตภัณฑ์ถังบำบัดที่ไม่ต้องใช้ขบวนการเติมอากาศ แต่ใช้แบคทีเรียชนิดที่ไม่ต้องอาศัยอากาศก็สามารถย่อยสลายสิ่งปฏิกูลได้ เรียกว่า ถังไบโอโทล ซึ่งเป็นถัง ที่ฝังลงใต้ดิน และสามารถใช้บำบัดน้ำเสียได้ทั้งระบบ ไม่เฉพาะน้ำเสียจากส้วมเท่านั้น แต่รวมทั้งน้ำเสียในส่วนที่สองและสามด้วย จึงทำให้เราสามารถควบคุมปริมาณ มลพิษที่ระบายสู่แม่น้ำลำคลองได้ดีกว่า

นอกจากนี้ ระบบถังไบโอโทลยังแก้ปัญหาเรื่องการใช้ไฟฟ้าในระบบถังแซทส์และน้ำเสียไม่ซึมดินในระบบของบ่อเกรอะบ่อซึมจากระบบเดิมอีกด้วย โดยขนาดของถังจะขึ้นกับปริมาณสมาชิกในบ้านที่ใช้ห้องน้ำ

ส่วนการดูแลรักษาก็ไม่ยาก เพียงแต่คอยระมัดระวังไม่ใช้น้ำยาขัดห้องน้ำและสุขภัณฑ์ที่เป็นกรดด่านรุนแรง ซึ่งจะไปฆ่าแบคทีเรียในถังไบโอโทลตายได้

เราทุกคนสามารถช่วยดูแลแม่น้ำและลำคลองอันเปรียบดังเส้นชีวิตของพวกเราได้ ด้วยการช่วยลดขยะและมลพิษที่ทิ้งลงในแม่น้ำ เพื่อให้เราและลูกหลานมีน้ำกินน้ำใช้ที่สะอาดตลอดไป