 |
ราชพฤกษ์
หมายถึง ความเป็นใหญ่พร้อมอำนาจวาสนา
คูน หรือ ราชพฤกษ์ ชื่อสามัญเรียก Golden Shower ถือเป็นไม้มงคล
เพราะเป็นทั้งสัญลักษณ์ทางศาสนาและเป็นไม้ประจำชาติไทย นิยมปลูกในสวน
ตกแต่งริมถนน เพราะความสวยงามของดอกสีเหลืองอร่าม ช่วงออกดอก
คือ ระหว่างเดือน ก.พ. - พ.ค. ต้นราชพฤกษ์จะทิ้งใบ แล้วเปลี่ยนเป็นสีเหลืองสดทั้งต้น
ราชพฤกษ์ ปลูกได้ดีทั้งดินทั่วไป และริมทะเล แต่มีข้อระวังคือ
ไม่ควรปลูกในที่มีระดับ น้ำใต้ดินสูง เพราะจะทำให้รากเน่าได้
อีกข้อควรระวังคือ ไม่ควรปลูกเป็นจำนวนมากๆ ในพื้นที่เดียวกัน
เพราะหากมีแมลงประเภทเจาะไชกิ่ง และลำต้น อาจทำให้ตายทั้งกลุ่มได้
ราชพฤกษ์สูง 8 - 15 เมตร ใบประกอบแบบขนนกปลายคู่เรียงสลับ มีใบย่อย
3 - 8 คู่ แผ่นใบรูปป้อม รูปไข่ ดอกสีเหลือง ออกเป็นช่อตามซอกใบ
หรือตามกิ่ง ยาว 20 - 45 เซนติเมตร ผลเป็นฝักทรงกระบอก ยาว 20
- 60 เซนติเมตร ชอบแดดจัด กลางแจ้ง น้ำปานกลาง
ประโยชน์ : สามารถใช้รากต้นราชพฤกษ์ ฝนทาแก้กลาก
เป็นยาระบายอ่อนๆ รากและแก่นต้นเป็นยาขับพยาธิ เปลือกและไม้ใช้ฟอกหนังได้
และยังใช้ทาแก้ผดผื่นตามร่างกาย ส่วนใบ ใช้ต้มกินเป็นยาระบาย
ดอกคูน ไม่ใช่แค่สวยแต่ยังมีคุณสมบัติในการแก้ไขได้ด้วย ทานโดยลวก
หรือทานสดๆก็ได้ ฝักคูน ที่สีดำๆยาวๆแตกง่ายๆนั้น เนื้อในฝักมีรสหวาน
ทานเป็นยาระบาย และช่วยบรรเทาอาการแน่นหน้าอก แก้ขัดข้อ ด้วยค่ะ
|
 |
ขนุน
หมายถึง ให้การเกื้อหนุนผู้อยู่อาศัยให้ร่ำรวย เจริญรุ่งเรืองยิ่งขึ้น
ขนุน ชื่อสามัญเรียก Jackfruit Tree เป็นไม้ยืนต้นสูงกว่า 6
เมตร เรือนต้นทรงไข่ มัน้ำยางข้นเหนียวสีขาว ใบเดี่ยวเรียงแบบสลับ
ทรงใบปลายมน เนื้อใบเงามันสีเขียว ดอกออกตามข้อกิ่ง ผลออกตามลำต้น
ผลอ่อนมีกลิ่นหอม ผลแก่มีก้านผลจากลำต้น ผลขนาดใหญ่มีน้ำหนักมาก
สีเหลือง เป็นผลรวมหลายเมล็ด เนื้อในขนุนสีเหลืองมีกลื่นหอม
รสหวาน แต่มียางมาก นิยมรับประทานเป็นผลไม้ ขนุนเป็นผลไม้ตามฤดูกาล
ออกหน้าร้อน ขนุนชอบแดดจัด กลางแจ้ง น้ำปานกลาง ดอกขนุนจะออกปีละ
2 ครั้ง ช่วงธ.ค.-ม.ค. และเมษ.-พ.ค.ของทุกปี
ประโยชน์ : ผลสุกใช้ทานเป็นผลไม้รสดี หอม หวานอร่อย
ผลอ่อน ใช้ปรุงอาหารได้ เช่น ตำขนุนที่เป็นอาหารเหนืออันลือชื่อ
ส่วนเมล็ดขนุน ต้มสุกแล้วใช้ทานได้ มีรสมันอร่อย เนื้อไม้ขนุน
ใช้ทำพื้นเรือนและสิ่งก่อสร้างต่างๆได้ เพราะมีความแข็งพอประมาณ
แต่ไม่ทนปลวกนะคะ นอกจากนี้ยังนิยมนำไม้ขนุนไปทำ ครก สาก หวี
ระนาด ยังค่ะยังไม่ไหมดประโยชน์ของขนุน รากและแก่นขนุน ให้สีเหลืองจึงสามารถนำมาใช้ย้อมผ้าและแพรไหม
ส่วนราก ยังนำมาปรุงเป็นยาแก้ท้องร่วง แก้ไข สุดท้ายคือใบ นำมาเผาไฟกับซังข้าวโพดให้ดำเป็นถ่าน
แล้วใส่รวมกับกะลามะพร้าวขูดโรยรักษาบาดแผลได้ค่ะ
|
 |
ชัยพฤกษ์
หมายถึง มีโชคชัย มีชัยชนะเหนือศัตรูและอุปสรรคต่างๆ
ชัยพฤกษ์ ชื่อสามัญเรียก Pink Cassia, เป็นพรรณไม้ยืนต้นสูงกว่า
4 เมตร ผลัดใบ เรือนยอดรูปร่ม แผ่กว้าง ใบประกอบขนนก รูปไข่แกมรูปรี
ใต้ใบมีขน ออกดอกเป็นช่อที่ปลายกิ่ง มี 5 กลีบ สีชมพู โคนคอดเป็นก้านดอกจำนวนมากออกดอกช่วงเดือน
กุมภาพันธ์ - เมษายน ดอกจะสีเข้มกว่ากัลปพฤกษ์ ดอกมีความพิเศษตรงที่
เมื่อบานใหม่ๆจะเป็นสีชมพู แล้วเปลี่ยนเป็นสีเข้ม พอใกล้ดอกโรยสีดอกจะเปลี่ยนเป็นสีชมพูอ่อนเกือบขาว
ดอกออกตามซอกใบเป็นช่อตามยอด ชอบแดดจัด กลางแจ้ง น้ำปานกลาง
ประโยชน์ : เนื้อในฝักเป็นยาระบายอ่อนๆ ใช้ปลูกประดับในสวนของบ้านที่ต้องมีพื้นที่กว้างสักหน่อย
หน้าดอกจะพราวดอกเต็มต้นสวยงาม เหมือนซากุระเมืองไทย
|
 |
ไผ่สีสุก
หมายถึง ความสุขกายสบายใจ ไร้ทุกข์โศกโรคภัย
ไผ่สีสุก มีชื่อทางวิทยาศาสตร์ว่า Bambusa blumeana เป็นไม้ยืนต้นตระกูลไผ่
เมื่อโตเต็มที่สูงกว่า 10 เมตร ลำปล้องแข็ง ผิวเรียบเป็นมัน
ข้อไม่พองออก มีหนามโค้งออกเป็นกลุ่มๆละ 3 อัน ลำต้นมีรูเล็กและเนื้อหนา
ใต้ใบมีสีเขียวอมเหลือง ขอบใบสาก ใบเล็กมีขนอ่อนๆ ชอบแดดจัด
น้ำปานกลางถึงน้อย ไผ่สีสุกนี้ทนแล้งได้ดี
ประโยชน์ : นิยมปลูกเป็นรั้วขอบแนวรอบบ้าน
กันลม แบ่งอาณาเขต หน่อไผ่สีสุกเมื่ออยู่ใต้ดินใช้ปรุงอาหารรสดี
เมื่อโผล่พ้นดินราว 20-30 ซม. นิยมนำไปทำหน่อไม้ดอง ให้รสเปรี้ยว
มีสีขาว เนื้อไม่เปื่อยเหมือนหน่อไม้ชนิดอื่น ในชนบทนิยมใช้ลำไผ่ไปสร้างบ้าน
เพราะเนื้อไม้ทีคุณสมบัติแข็วแรง ทนทาน และนำมาทำเครื่องจักสานได้
ไผ่สีสุกยังนิยมนำเยื่อมาทำกระดาษเพราะให้เนื้อเยื่อสูง
|
 |
ทองหลาง
หมายถึง เงินทอง ทรัพย์สิน มากมายไม่มีขัดสน
ทองหลาง มี ใบ 2 ชนิด คือ ทองหลางใบเขียว และทองหลางด่าง ซึ่งในที่นี้ก็ถือว่าเป็นนามมงคลทั้ง
2 ชนิด หรืออีกชื่อที่เรียกกันจนดู Hiso ก็คือ ปาริชาต นั่นเอง
ส่วนที่นิยมปลูกกันมากได้แก่ ทองหลางด่าง ชื่อสามัญเรียก Variegated
Coral มีทั้งดอกส้ม และดอกขาว เป็นไม้ยืนต้น สูงประมาณ 6 เมตร
ผลัดใบในฤดูร้อนเพื่อรับดอก สูง 5 - 10 เมตร กิ่งอ่อนมีหนาม
เรือนยอดเป็นพุ่มกลมโปร่ง ใบเป็นใบประกอบแบบขนนก มีใบย่อย 3
ใบ ใบกลางจะโตกว่าสองใบด้านข้าง ออกดอกเป็นช่อยาวประมาณ 30 ?
40 ซ.ม. รูปดอกถั่ว สีแดงเข้ม ออกดอกระหว่างเดือนมกราคม-กุมภาพันธ์
ผลเป็นฝักยาว 15 - 30 ซ.ม. โบราณเชื่อว่า บ้านใดปลูกต้นทองหลางไว้ประจำบ้านจะทำให้มีทองมาก
มีความร่ำรวย เพราะทองหลางเป็นไม้มงคลนาม คือมีทองมากมายหลากหลาย
ทองหลางยังมีใบสีทองยังมีความสวยงาม ดุจประกายทองสีเหลือง ควรปลูกต้นทองหลางไว้ทางทิศเหนือผู้ปลูกควรเป็นผู้ที่เกิดในปีมะแมเพราะต้นทองหลางเป็นต้นไม้ประจำปีมะแม
และควรปลูกในวันเสาร์เพื่อความเป็นมงคลยิ่งขึ้น ทองหลางด่างชอบแดดจัด
กลางแจ้ง น้ำปานกลาง
ประโยชน์ : ปลูกเป็นไม้ประดับ ใบทองหลางและยอดอ่อน
ช่วยขับสมหะ แก้ลมพิษ แก้ตาแดงหรือนำใบมาตำผสมกับข้าวสารช่วยพอกฝี
แก้ปวดแสบปวดร้อน ใบทองหลางเขียว นิยมนำมาทานกับเมี่ยงคำอีกด้วย
|
 |
ทรงบาดาล
หมายถึง ความยิ่งใหญ่ มีอำนาจน่าเกรงขาม ร่ำรวยทอง มั่นคง แข็งแรง
ทรงบาดาล ชื่ออื่น ขี้เหล็กบ้าน ขี้เหล็กหวาน สะเกิ้ง สะโก้ง
ไม้พุ่มหรือต้นขนาดเล็ก สูงได้ถึง 7 ม. ใบ เป็นใบประกอบแบบขนนก
ออกสลับ ใบย่อย 5-10 คู่ รูปไข่หรือรูปไข่แกมขอบขนาน กว้าง 1-2
ซม. ยาว 2.5-4 ซม. โคนและปลายมน หลังใบเรียบ ท้องใบมีขนประปราย
ก้านใบสั้น ดอก สีเหลือง ออกเป็นช่อ มี 10-15 ดอก ก้านดอกรวมขนาด
2.5-5 ซม. ดอกย่อยขนาด 2.5-3 ซม. กลีบประดับรูปไข่ ขนาด 4-5
มม. ก้านดอกย่อยขนาด 1-2 ซม.กลีบรองดอก 5 กลีบ สีเขียวอมเหลือง
กลีบดอก 5 กลีบ เกสรผู้ 10 อัน เป็นหมัน 3 อัน ผล เป็นฝักแบนเรียบ
กว้าง 1-1.5 ซม. ยาว 7-20 ซม. เมื่อแก่จะแตกตามตะเข็บ มีเมล็ด
15-25 เมล็ด ผิวมันเป็นเงา กว้าง 4 มม. ยาว 8 มม. พบทั่วไปในแถบเอเชียเขตร้อน
เป็นพืชชอบแดด ในประเทศไทยนิยมปลูกทั่วไป มักพบเห็นตามทางหลวง
ที่ปลูกดอกเหลือง 2 ข้างทาง ออกดอกตลอดปี ชอบแดดจัด น้ำปานกลาง
ทนแล้งได้ดี
ประโยชน์ : รากใช้ถอนพิษไข้
|
 |
พะยูง
หมายถึง การพยุงให้ดีขึ้น ในด้านฐานะของผู้อยู่อาศัย
พะยูง หรือ พยุง เป็นไม้ยืนต้นขนาดใหญ่ผลัดใบ สูง 15-25 เมตร
มีชื่อสามัญว่า Siamese Rosewood เปลือกสีเทาเรียบ เรือนยอดทรงกลมหรือรูปไข่
ใบ เป็นช่อแบบขนนกปลายใบเดี่ยว เรียงสลับ ใบย่อยเรียงสลับจำนวน
7 - 9 ใบ ขนาดกว้าง 3 - 4 เซนติเมตร ยาว 4 - 7 เซนติเมตร ปลายใบแหลม
โคนใบสอบ ผิวใบด้านบนสีเขียวเข้ม ท้องใบสีจาง ดอก ขนาดเล็กสีขาว
กลิ่นหอมอ่อน ออกรวมกันเป็นช่อตามง่ามใบ และตามปลายกิ่ง ผล เป็นฝักรูปขอบขนานแบนบางขนาดกว้าง
1.2 เซนติเมตร ยาว 4 - 6 เซนติเมตร มีเมล็ด 1 - 4 เมล็ด พะยูงมักพบเห็นในป่าดิบแล้ง
และป่าเบญจพรรณชื้น ทั่ว ๆ ไป ทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และภาคตะวันออก
ออกดอกเดือนพ.ค.-ก.ค. ส่วนฝักพะยูงจะแก่ในเดือนก.ค.-ก.ย.
ประโยชน์ : เนื้อไม้สีแดงอมม่วง ถึงแดงเลือดหมูแก
เนื้อละเอียด แข็งแรงทนทาน ขัดและชักเงาได้ดี ใช้ทำเครื่องเรือน
เกวียน เครื่องกลึงแกะสลัก ทำเครื่องดนตรี เช่น ซอ ขลุ่ย ลูกระนาด
|
 |
กันเกรา
หมายถึง ป้องกันภยันตรายต่างๆ และทำให้เสาบ้านมั่นคง
กันเกรา อีกชื่อเรียก ตำเสา หรือมันปลา ชื่อสามัญคือ Common
Tembusu เป็นไม้ยืนต้นขนาดกลางจนถึงใหญ่ ไม่พลัดใบมีลำต้นสูงประมาณ
25 เมตร ทรงต้นเป็นรูปกระบอก เปลือกนอกหยาบสีน้ำตาลปนดำ ใบนั้นเป็นใบเดี่ยว
เรียงตรงข้ามกัน มีสีเขียวเข้มและมัน ใบจะหนาและมน โคนและปลายใบจะเรียวแหลม
ใบกว้างประมาณ 1-2 นิ้ว ยาว ประมาณ 4 นิ้ว เวลาออกดอกจะออกเป็นช่อ
เมื่อเริ่มออกใหม่จะมีสีขาว พอแก่จะมีสีเหลืองจนถึงสีเหลืองแก่
ดอกบานเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 1 นิ้ว โคนกลีบดอกจะเชื่อมติดกันเป็นหลอดรูปแจกันทรงสูงยาวประมาณ
0.5 นิ้ว ปลายดอกแยกออกเป็น 5 แฉก ผลนั้นตอนอ่อน ๆ จะเป็นสีส้ม
แต่พอแก่แล้วจะเป็นสีแดงเข้ม ลักษณะผลจะเป็นลูกกลม ๆ กว้างประมาณ
6 มม. เหมาะจะเป็นไม้ให้ร่มเงาหรือไม้บังลม ดอกมีกลิ่นหอม ชอบแดดจัด
น้ำปานกลาง
ประโยชน์ : เพราะเนื้อไม้ที่มีสีเหลืองอ่อนๆ
และเสี้ยนตรงเนื้อละเอียด เนื้อไม้เหนียว แข็ง ทนทาน จึงนิยมในการทำเสาเรือน
แก่นมีรสฝาดใช้เป็นยาบำรุงธาตุ แก้อาการแน่นหน้าอก เปลือกใช้บำรุงเลือด
แก้ผิวหนังพุพอง
มาถึงตอนนี้ก็ทราบความหมายของไม้มงคลนามทั้ง 9 ชนิด สำหรับใช้วางศิลาฤกษ์ในพิธีปลูกบ้าน
อาคารใหม่กันแล้ว หวังว่าข้อมูลนี้คงเป้นประโยชน์แก่ผู้อ่านไม่มากก็น้อย
อย่างไรก็ตามบ้านจะอยู่ดี สบายใจ มั่นคง และเจ้าบ้านจะร่ำรวย
มีอำนาจ วาสนา คงไม่ได้ขึ้นอยู่กับไม้มงคลนามเท่านั้น แต่การทำความดีและบุญก็ช่วยได้ในชาตินี้นะคะ
|
| |
|
